cognitieve gedragstherapie

MBCT: verander uw houding tegenover problemen

Een afwijzende houding tegenover nare innerlijke ervaringen speelt een belangrijke rol bij psychische problemen. Actieve pogingen om die nare ervaringen kwijt te raken door er in gedrag en gedachten voor te vluchten of tegen te vechten, werken meestal averechts. MBCT helpt u om deze neerwaartse spiraal te doorbreken.

Wat is MBCT?

Mindfulness Based Cognitive Therapy (MBCT) heet in het Nederlands Aandachtgerichte Cognitieve Therapie. Deze vorm van therapie richt zich specifiek op het ontwikkelen van een andere houding tegenover problemen. Deze houding kenmerkt zich door nauwkeurig waarnemen, toelaten, niet reageren en niet oordelen. Daardoor komt er automatisch ruimte voor acceptatie.

Mindfulness kunt u aanleren. Traditioneel worden hiervoor een aantal technieken gebruikt die zijn ontleend aan inzichtmeditatie-oefeningen. Centraal in deze oefeningen staat dat men oude, ingesleten en automatische gewoonten leert herkennen en loslaten.

De 2 componenten van MBCT

1. Zelfregulatie van de aandacht

‘Zelfregulatie van de aandacht’ wil zeggen: u leert uw aandacht te richten op de onmiddellijke ervaringen. Op den duur herkent u mentale gebeurtenissen in het huidige moment. 

2. Geen waardeoordeel

U leert een nieuwsgierige en accepterende houding aan te nemen tegenover dat wat u ervaart. Elke gedachte, elk gevoel en elke lichamelijke gewaarwording laat u toe, zonder er onmiddellijk een waardeoordeel over uit te spreken en zonder er iets aan te willen veranderen.

De meest gebruikte MBCT-methodes

  • Bodyscanmeditatie
  • Meditatie gericht op de ademhaling
  • Keuzevrije meditatie
  • Het met aandacht uitvoeren van dagelijkse activiteiten

Combinatie met andere vormen van therapie

Vaak wordt MBCT ingezet als aanvulling op cognitieve gedragstherapie en andere therapievormen. Ondanks deskundige behandeling is het vaak zo dat patiënten bij hulpverlening die gericht is op genezing niet volledig genezen, klachten houden of een grote kans hebben op terugval. MBCT is een aanpak die gericht is op acceptatie. Dit maakt deze vorm van therapie een zinvolle verrijking van andere therapiemethodes. Bovendien biedt MBCT handvatten aan cliënten bij het leren omgaan met (chronische) klachten.

cognitieve gedragstherapie

Waar helpt MBCT bij?

Momenteel wordt MBCT ingezet bij diverse klachten. Omdat MBCT een relatief jonge vorm van therapie is, zijn er nog weinig gerandomiseerde studies die de effectiviteit van MBCT bewijzen.

Vooral bij chronische psychische klachten en bij stoornissen waarbij controledwang een rol speelt (GAS, OCS, PTSS) vormt de manier waarop u uw eigen gevoelens afkeurt een groot deel van het probleem. MBCT is succesvol gebleken als terugvalpreventiemethode bij terugkerende depressies. Er zijn verschillende niet-gecontroleerde studies en gevalsbesprekingen van mindfulness die de werkzaamheid laten zien bij diverse andere stoornissen. 

Lees verder over MBCT

Meer uitleg, artikelen en cursusteksten over MBCT vindt u op de website over MBCT-Trainingen voor therapeuten. Ook kunt u hier gratis audiotrainingen downloaden.